AYM Birinci Bölüm 2023/100106 E.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

ERDOĞAN AĞCA BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2023/100106) Karar Tarihi: 9/4/2026

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN ÖZETİ

1. Başvuru, itirazın iptali davasında yenileme dilekçesi dikkate alınmadan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

2. Başvurucu tarafından açılan itirazın iptali davasında İzmir 7. Sulh Hukuk Mahkemesinin (Mahkeme) 21/2/2023 tarihli duruşmasında dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir. Mahkeme 22/6/2023 tarihinde davanın üç aylık yasal süre içinde yenilenmediği gerekçesiyle 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 150. maddesi uyarınca 22/5/2023 tarihi itibarıyla davanın açılmamış sayılmasına karar vermiştir.

3. Başvurucu anılan karara karşı istinaf talebinde bulunmuştur. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin (İstinaf Dairesi) 26/9/2023 tarihli kararıyla istinaf talebinin esastan reddine kesin olarak karar verilmiştir.

4. Başvurucunun İstinaf Dairesinin nihai kararını Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nden (UYAP) 4/10/2023 tarihinde saat 14.54'te okuduğu görülmüştür. Başvurucu 21/11/2023 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

5. Komisyon, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir.

II. DEĞERLENDİRME

6. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde bireysel başvuru yapılması gerekir.

7. Anayasa Mahkemesi Hüseyin Aşkan ([2. B.], B. No: 2017/15649, 21/7/2020) kararında otuz günlük süre kuralının bireysel başvurunun ön şartlarından biri olduğunu ve bu sürenin başlangıç tarihinin tespitinde kanun hükmü gereği öğrenme tarihinin esas alınacağını belirtmiştir (Hüseyin Aşkan, § 20). Ayrıca bireysel başvuru süresinin işlemeye başlaması yönünden nihai kararın gerekçesinin tebliğinin öğrenme şekillerinden biri olduğunu, bununla birlikte başka şekillerde de öğrenmenin söz konusu olabileceğini ifade etmiştir (Hüseyin Aşkan, § 23).

8. Bu doğrultuda anılan kararda kullanıcıların UYAP üzerinden yaptıkları işlemlerin (doküman oluşturma, düzenleme, imzalama, açma, okuma ve yazdırma gibi) kayıt altına alındığı evrak işlem kütüğünün Anayasa Mahkemesi tarafından incelenmesi sonucunda nihai kararın açılarak okunduğuna ilişkin bir işlemin tespiti hâlinde bu işlemi yapan ilgililerin işlem sırasında nihai kararın sonucunu öğrendiklerinin kabul edileceği, böyle bir durumda bireysel başvuru süresinin de bu tarihten itibaren başlatılması gerektiği belirtilmiştir (Hüseyin Aşkan, §§ 26-29).

9. Somut olayda başvurucunun İstinaf Dairesinin nihai kararını UYAP vatandaş portal uygulaması üzerinden 4/10/2023 tarihinde saat 14.54'te okuduğu görülmüştür. Bir başka ifadeyle başvurucu, ileri sürdüğü ihlal iddiaları bakımından nihai kararı 4/10/2023 tarihi itibarıyla öğrenmiştir. Başvurucunun bu tarihten itibaren en geç otuz gün içinde bireysel başvuruda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra 21/11/2023 tarihinde yaptığı başvurunun süresinde olmadığı açıktır.

10. Açıklanan gerekçelerle başvurunun süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

III. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 9/4/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan :

İrfan FİDAN Üyeler :

Yusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTEŞ Muhterem İNCE Yılmaz AKÇİL Raportör :

Volkan SEVTEKİN Başvurucu :

Erdoğan AĞCA Vekili :

Av. Eylül YILMAZ