AYM Birinci Bölüm 2022/102062 E.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

S.N. BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2022/102062) Karar Tarihi: 4/3/2026

RESEN GİZLİLİK KARARI VERİLDİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN ÖZETİ

1. Başvuru, sınır dışı etme kararı nedeniyle yaşam hakkı ve kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

2. İran İslam Cumhuriyeti vatandaşı olan başvurucu hakkında Eskişehir İl Göç İdaresince (Göç İdaresi) 6/6/2022 tarihinde 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 54. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (d) bendi (kamu düzeni veya kamu güvenliği ya da kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar) gereğince sınır dışı etme kararı alınmıştır.

3. Başvurucu, sınır dışı etme kararının iptali talebiyle Eskişehir 1. İdare Mahkemesinde (İdare Mahkemesi) dava açmış; İdare Mahkemesi 11/10/2022 tarihinde davanın kesin olarak reddine karar vermiştir.

4. Başvurucu, nihai kararı 3/11/2022 tarihinde öğrendikten sonra 1/12/2022 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

5. Komisyon, başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, Bölüm ise 2/12/2022 tarihinde Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 73. maddesi uyarınca sınır dışı etme işleminin tedbiren durdurulmasına karar vermiştir.

6. 11/2/2014 tarihinde uluslararası koruma başvurusunda bulunan başvurucunun gerekli kriterleri taşıdığının tespit edilmesi üzerine Göç İdaresi Genel Müdürlüğünce 30/6/2016 tarihinde başvurucuya şartlı mülteci statüsü tanınmıştır. Amerika Birleşik Devletleri tarafından kabul edilen başvurucunun 28/3/2023 tarihinde Türkiye'den çıkış yapması üzerine Göç İdaresi 6/4/2023 tarihinde 6458 sayılı Kanun'un 85. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (f) bendi uyarınca şartlı mülteci statüsünün sona ermesine karar vermiştir.

II. DEĞERLENDİRME

7. Başvurucu, İran'daki muhabirlik faaliyetleri ve Güney Azerbaycan Millî Özgürlük Hareketine mensubiyeti sebebiyle ülkesinde idam cezası alma ve kötü muameleye uğrama riski olduğunu belirterek yaşam hakkı ve kötü muamele yasağının ihlal edildiğini iddia etmiştir. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde, başvurucunun iddialarının değerlendirilmesinde Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri ile Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda benimsediği ilkelerin dikkate alınması gerektiği bildirilmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.

8. Sınır dışı etme kararının uygulanmasının olası sonuçları ve/veya bu kararın iptali için açılan davayla ilgili yargı sürecine yönelik iddiaların incelenebilmesi için sınır dışı kararının uygulanması ya da uygulanmasının önünde bir engel bulunmaması gerekir (benzer değerlendirme için bkz. M.L. ve diğerleri [1. B.], B. No: 2019/20735, 28/12/2021, § 23).

9. İçtüzük’ün 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasında başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi hâlinde de düşme kararı verilebileceği belirtilmiş ancak aynı maddenin (2) numaralı fıkrasında Anayasa’nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edilebileceği hüküm altına alınmıştır.

10. Başvurucu 28/3/2023 tarihinde kendi isteğiyle Türkiye'den ayrıldığı için başvuruya konu edilen sınır dışı etme kararının uygulanma olanağı kalmamıştır. Dolayısıyla başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmamaktadır. Ayrıca Anayasa’nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygı, başvurunun incelenmesini gerekli kılmamaktadır.

11. Açıklanan gerekçelerle başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.

III. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurucunun kimliğinin başvurunun niteliği gereği RESEN GİZLİ TUTULMASINA, B. Başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi nedeniyle DÜŞMESİNE, C. Sınır dışı etme işlemine ilişkin verilen tedbir kararının SONLANDIRILMASINA, D. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA, E. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, F. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 4/3/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan y.

:

Yusuf Şevki HAKYEMEZ Üyeler :

Selahaddin MENTEŞ İrfan FİDAN Muhterem İNCE Yılmaz AKÇİL Raportör :

Merve ARSLANTÜRK Başvurucu :

S.N.

Vekili :

Av. Mehmet Akif ÖZBULUT