Karar Detayı

T.C. ... BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/473 - 2024/1174

T.C.

...

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/473

KARAR NO : 2024/1174

KARAR TARİHİ : 09/07/2024

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ...

ÜYE : ...

ÜYE : ....

KATİP : ...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 03/01/2024

NUMARASI : ... ESAS ... KARAR

DAVACI :... ... -

VEKİLİ : Av. ..

DAVALILAR : 1-... OTOMOTİV PAZARLAMA VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ

2-... LASTİK MOTORLU ARAÇLAR SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ

VEKİLLERİ : Av...

Av...

DAVANIN KONUSU : Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 09/07/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2024

... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/01/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, istinaf başvurusuna tabi bir karar olduğu, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ :

Davacı vekili dava dilekçesi ile; Müvekkilinin ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi'nin %11 oranında, ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne müvekkilinin %17 oranında hissedarı olduğunu, müvekkilinin ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirket ortaklığından paylarını hissedarlara devrederek veya payı oranında bir tutarla üçüncü bir kişiye satarak ayrılmak istemekte bu hususu da diğer ortaklara noter aracılığı ile çekilmiş olan ihtarnamelerle bildirdiğini, keza yine davalı ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ortaklığı yönünden de çıkmak istediğini, yapılan müzakerelerde özellikle birkaç hususta anlaşılamadığını, bunun neticesinde toplantıların ilerleyemediğini, yapılan müzakerelerin anlaşamama ile sonuçlandırıldığını, anlaşma sağlanamadığından, davalı her iki şirket için öncelikle anonim şirket yönünden, TTK md. 531 uygulanması ve limited şirket yönünden de TTK md. 638/2 uygulanması bağlamında ortaklıktan çıkma ve yine ayrılık akçesi ile kazanılmış kâr paylarının dağıtımına ilişkin bu davayı açma gereğinin hasıl olduğunu, öncelikle davalı şirketlerin temsil ve ilzama ilişkin tüm yetkilerinin dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasına ve her iki şirkete de TTK md. 235, ve sair maddeleri kapsamında ihtiyati tedbir olarak yönetim organlarının görev yapmaması nedeniyle Yönetim Kayyımı Atanmasını, bu talebimizin kabul edilmemesi durumunda, Denetim Kayyımı Atanmasını, davalı ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ve davalı ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile tüm şubelerinin son 6 Yıllık ticari banka dökümlerinin istenmesini ve tespit edilen hesaplara ihtiyati tedbir kapsamında, üçüncü kişilere para transferinin önüne geçmek amacıyla hiç kimseye ödeme yapılmaması bakımında ihtiyati tedbir konulmasını, şirket ortakları ... ..., ... ..., ... ... ve bu ortakların bir ve ikinci derece kan ve kayın hısımları dahil olmak üzere son 5 yıl içinde ki mal varlıklarının, tespit edilen hesaplara davalı şirketten para kaçırılmasının önüne geçmekle, ihtiyati tedbir kapsamında üçüncü kişilere para transferini önlemek amacıyla hiç kimseye ödeme yapılmaması bakımında ihtiyati tedbir konulmasını, ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin son 5 Yıllık ticari banka dökümlerinin istenmesini, ilk etapta şirket ortaklarından para kaçırmaya yönelik bir izlenim bulunması durumunda tespit edilen banka hesaplara üçüncü kişilere para transferinin önüne geçmek amacıyla hiç kimseye ödeme yapılmaması bakımında ihtiyati tedbir konulmasını, Davalı Şirketler; ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ve ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile tüm şubelerinin şirket ortakları tarafından para kaçırıldığını düşündüğümüz; ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi üzerine tescilli ve kayıtlı araçların üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette HMK 389 vd. maddeleri uyarınca satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, davalı şirketler ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ve ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile tüm şubelerinin taşınır ve taşınmazların bulunduğu ilgili tapu müdürlüklerine müzekkere yazılarak HMK 389 vd. maddeleri uyarınca üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette taşınmazların tapularına satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi için, davalı şirket ortaklarının sahibi olduğu taşınmaz üzerine üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette taşınmazların tapularına, satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, davanın kabulünü, davalı şirketlerden müvekkilinin ayrı ayrı tespit edilecek uygun bir ayrılık akçesi ile çıkmasını, müvekkiline düşen 2016 yılı dahil olmak üzere geçmiş yılların tüm kârlarının kâr payının tespitini, müvekkiline verilmeyen kâr paylarının mahkeme yolu ile tahsilini, sermayenin tenziline ve varsa batıl sermaye arttırım kararından dolayı 2016 yılından bu yana yoksul kalınan tüm kâr paylarının sayın mahkemenizce veyahut bilirkişi marifetiyle faizi ile birlikte tespiti ve tahsilini, müvekkilinin davalı şirketlere ait maddi kazançların başka şirkete (... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine) aktarılması nedeniyle ayrılık akçesi ve kar payı değeri üzerinden zararı oluştuğundan bu zararın mahkemece veya bilirkişi marifetiyle tespitinin ve ayrılık akçesine faizi ile birlikte eklenmek suretiyle tazminini, ayrıca yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ :

... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/01/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı ile; uyuşmazlığa konu alacağa ilişkin delillerin henüz tamamıyla toplanılmadığı, uyuşmazlık konusu hususunun yargılamayı gerektirdiğinden mahkememizde uyuşmazlık konusu alacağın mevcudiyeti konusunda "yaklaşık ispat" ölçüsünde kanaat oluşmadığı, davacı vekili tarafından davalı şirkete tedbiren yönetim veya denetim kayyımı atanması, davalı şirketlerin ve davadışı ... Pompa Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin bankalarda bulunan hesaplarına para transferinin önüne geçmek amacıyla; hiç kimseye ödeme yapılmaması bakımından ihtiyati tedbir konulması, davalı şirketler adına kayıtlı olması halinde ... İli ... İlçesi ... Mah. ... Ada ....satılamaz devredilemez şeklinde ihtiyati tedbir konulmasına, ... ... Tapu Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak rızai devir ve temlikleri önler mahiyette taşınmazların tapularına satılamaz devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, şirket ortaklarının sahip olduğu taşınmazlar üzerine satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi talep edilmiş ise de; sermaye şirketlerinde asıl olanın şirketin organları tarafından yönetilmesi olduğu, kötü yönetim halinde her zaman sorumluluk davasının açılmasının mümkün olduğu, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için, ihtiyati tedbir talep eden tarafın talebinin dayanağı olan yaklaşık ispat, ihtiyati tedbir talep eden tarafın davasının haklılığı konusunda kesin ispat olmamakla birlikte, mahkemede yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden ve uyuşmazlığı nihai olarak hükme bağlayacak mahiyette ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği gerekçesi ile ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için, ihtiyati tedbir talep eden tarafın talebinin dayanağı olan yaklaşık ispat, ihtiyati tedbir talep eden tarafın davasının haklılığı konusunda kesin ispat olmamakla birlikte, mahkemede yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden ve uyuşmazlığı nihai olarak hükme bağlayacak mahiyette ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden söz konusu taleplerin ayrı ayrı reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacı vekili istinaf talebi ile; davalı şirketlerin ve dava dışı üçüncü şirket konumundaki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tapuya tescil edilmiş olan taşınmazların üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette, tapularına satılama, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını talep ettiklerini, davalı şirketlerin ve para transferi yapıldığını düşündükleri üçüncü şirket konumundaki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli ve kayıtlı araçların UYAP üzerinden tespiti ile bulunan tüm araçların üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette HMK 389 vd. maddeleri uyarınca satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını talep ettiklerini, davalının her iki şirkete yönetim kayyımı atanmasını veya bu talepleri kabul görmemesi durumunda her iki şirkete denetim kayyımı atanmasını talep ettiklerini, davalının her iki şirkette hisse sahibi olan kişilerin hisse devirlerinin önlenmesini talep ettiklerini, davalı her ili şirketin dava dışı üçüncü şirket konumundaki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin banka hesap hareketlerine yönelik tedbir istemleri ile şirket ortakları ... ..., ... ..., ... ...'in ve bu ortakları bir ve ikinci derece kan ve kayın hısımları dahil olmak üzere son 6 yıllık banka dökümlerinin istenmesini ve tespit edilen hesaplara davalı şirketten para kaçırılmasının önüne geçmekle, ihtiyati tedbir kapsamında üçüncü kişilere para transferinin önlemek amacıyla hiçkimseye ödeme yapılmaması bakımında ihtiyati tedbir konulmasını ve bakiye bilgilerinin ve son 6 yıllık hesap hareketlerinin gönderilmesi hususunda ilgili bankalara ayrı ayrı müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, bu nedenlerle davalı Şirketler ... Lastik Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile ... Otomotiv Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ile dava dışı üçüncü şirket konumunda ki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tapuya tescil edilmiş, ada-parsel numarası veya adreslerini belirttikleri taşınmazların, üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette, tapularına satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, davalı Şirketler ve para transferi yapıldığını düşündükleri üçüncü şirket konumundaki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli ve kayıtlı araçların dilekçelerindeki belirttikleri plakalar ile birlikte UYAP Sistemi üzerinden tespit edilecek tüm araçların üçüncü kişilere rızai devir ve temlikleri önler mahiyette HMK 389 vd. maddeleri uyarınca satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, davalı her iki şirkete yönetim kayyımı atanmasını veya bu talepleri kabul görmemesi durumunda, her iki şirkete mahkemece belirlenecek veyahut dilekçelerinde belirttikleri çerçevede denetim kayyımı atanmasını, davalının her iki şirkette hisse sahibi olan kişilerin hisse devirlerinin önlenmesi için tüm hissedarların hisselerine, üçüncü kişilere devir ve temlikini önlemek amacıyla satılamaz, devredilemez ihtiyati tedbir şerhi konulmasını, davalının her iki şirketin, davadışı üçüncü şirket konumundaki ... Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin banka hesap hareketlerine yönelik tedbir istemleri ile, Şirket Ortakları ... ..., ... ..., ... ...'in ve bu ortakların bir ve ikinci derece kan ve kayın hısımları dahil olmak üzere son 6 Yıllık banka dökümlerinin istenmesi ve istenilen hesaplarda davalı şirketten para kaçırılmasının tespit edilmesi durumunda, ihtiyati tedbir kapsamında üçüncü kişilere para transferinin önlemek amacıyla dilekçelerinde belirttikleri bankalara ait banka hesaplarının dökümlerinin istenerek, hiç kimseye ödeme yapılmaması bakımında ihtiyati tedbir konulmasını, ayrıca eklenecek değerlerinin tespiti ve kar paylarının dağıtımına yönelik istemlerinin dikkate alınarak istinaf incelemesi neticesinde ayrıca bu istemlerine yönelikte bir karar kurulmasını talep ettiklerini, sonuç olarak istinaf incelemesi neticesinde tüm ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne karar verilerek, gerekli yerlere müzekkere yazılması için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesini, ayrıca yapılan istinaf masrafı ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ :

Dava, Şirket ortaklığından çıkma, ayrılma akçesi ve kar payı alacağı istemine ilişkin olup, istinafa konu uyuşmazlık ise, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin verilen ara kararın kaldırılması talebine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi'nce verilen ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Geçici hukuki koruma türlerinden olan İhtiyati Tedbir, 6100 sayılı HMK'nın 389 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. HMK’nın 389. maddesinde ihtiyati tedbirin şartları, 390. maddesinde ihtiyati tedbir talebi, 391. maddesinde ihtiyati tedbir kararının kapsam ve içeriği, 393. maddesinde ihtiyati tedbir kararının uygulanması, 394. maddesinde ihtiyati tedbir kararına itiraz ve uygulanacak usule yer verilmiştir.

HMK'nın 389. maddesine göre ihtiyati tedbirin şartları; "mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ya da tamamen imkansız hale gelmesi veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğmasından endişe edilmesi" olarak açıklanmıştır. Ayrıca tedbirin uyuşmazlık konusu hakkında verileceği belirtilmiştir. Yine aynı Yasa'nın 390/3. maddesinde haklılığın yaklaşık olarak ispat edilmesi zorunluluğu koşulu aranmıştır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 638/2. maddesinde de; "Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. Mahkeme istem üzerine, dava süresince, davacının ortaklıktan doğan hak ve borçlarından bazılarının veya tümünün dondurulmasına veya davacı ortağın durumunun teminat altına alınması amacıyla diğer önlemlere karar verebilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda davacı tarafından davalı şirketlerin kötü yönetildiği, karar mekanizmalarının sıhhatli çalışmadığı, tüm birikimlerin başka şirketlere aktarıldığı, kar payı dağıtımından kaçınıldığı ve engellendiği ile ailevi sebeplerden dolayı davalı şirketlerden ayrılmak istediğini belirterek ihtiyati tedbir talep edilmiş ise de, şirketlerin seçilmiş organları eliyle idaresi asıl olup, bir şirkete kayyum atanması için kural olarak şirketin yasal organlarının mevcut olmaması gerektiği, somut olayda, mevcut delil durumu dikkate alındığında, HMK'nun 389. maddesi anlamında, davalı şirketlere kayyum atanmasını gerektirir bir durumun varlığı, HMK'nun 390/3 maddesi kapsamında yaklaşık olarak ispat edilemediği, bu nedenle ilk derece mahkemesince, davalı şirketlere tedbiren kayyum atanması talebinin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu, davacı tarafından, davalı şirketleri ile şirket ortaklarının ve dava dışı şirketin mal varlıkları ile banka hesapları üzerine ihtiyati tedbir konulması, hisselerin devir ve temlikinin önlenmesi ile kar payı dağıtılması yönünde ihtiyati tedbir talep edilmiş ise de, davalı şirketlerin faaliyetini engeller şekilde tüm mal varlığı üzerine tedbir konulamayacağı gibi ihtiyati tedbir kararının yalnızca davanın tarafı olan kişiler hakkında verilebileceği, davanın tarafı olmayan 3. kişileri etkileyecek şekilde ihtiyati tedbir kararı verilmesinin mümkün olmadığı, davacı vekilinin tedbir talepleri yönünden HMK 390/3 maddesi gereğince yaklaşık ispat şartının da gerçekleşmediği, tüm bu nedenlerle, İlk Derece Mahkemesince, tedbir taleplerinin reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin tedbir talebinin reddine ilişkin ara karara yönelik istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, İlk Derece Mahkemesi'nce ihtiyati tedbir taleplerinin reddine dair verilen ara kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :

1)... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/01/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60.TL istinaf karar harcı peşin olarak alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,

3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesince taraflara İADESİNE,

5)-6100 sayılı HMK'nın 330. Maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,

Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle ve 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak 09/07/2024 tarihinde karar verildi.

Başkan

¸e-imzalıdır

Üye

¸e-imzalıdır

Üye

¸e-imzalıdır

Katip

¸e-imzalıdır